Tình Yêu Thập Giá

[caption id="attachment_3760" align="aligncenter" width="500" caption="“Ai không vác thập giá mình mà theo Thầy, thì không xứng với Thầy. Ai giữ lấy mạng sống mình, thì sẽ mất; còn ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm thấy được.” (Mt 10, 38-39)"][/caption]

Thập giá của Đức Kitô là một sự điên rồ khó hiểu nhất trong các sự điên rồ: “Phải,trong khi người Do thái đòi hỏi những điềm thiêng dấu lạ, còn người Hy lạp tìm kiếm lẽ khôn ngoan, thì chúng tôi lại rao giảng một Đấng Kitô bị đóng đinh, điều mà người Dothái coi là ô nhục không thể chấp nhận, và dân ngoại cho là điên rồ.” (1Cor 1, 22).

Khi chết trên Thập giá, Đức Giêsu cho thấy hai sự kiện tâm lý: một đàng kinh nghiệm bản thân về cái độc ác và sự yếu đuối của con người; đàng khác chấp nhận không chút phản loạn gánh nặng sự dữ, bởi vì Ngài biết mình đang thi hành một sứ mạng. Ngài muốn tùy thuộc vào những điều kiện sinh sống của con người, và như thế Ngài tùng phục thánh ý Chúa Cha trong mọi sự, để hoàn thành kế hoạch cứu rỗi trong đau khổ. Không phải đau khổ cứu rỗi, nhưng tình yêu cứu rỗi. Đau khổ tự nó không là gì hết, chỉ có tình yêu mới có thể phát sinh sự sống từ đau khổ.

Thập giá gắn liền với Đức Ki-tô, vì ngay cả khi Ngài sống lại vinh quang thì các dấu vết thương tích từ cuộc khổ nạn vẫn còn đó, không bị xóa mờ, đó là dấu chứng vĩnh cửu của một tình yêu Thiên Chúa không phai nhòa qua muôn thế hệ. Vì thế, “…Thập giá là một sự điên rồ đối với những kẻ đang trên đà hư mất, nhưng đối với chúng ta…thì đó lại là sức mạnh của Thiên Chúa.” (1Cr 1, 18).

1. Linh đạo Thập giá

“Ai không vác thập giá mình mà đi theo tôi, thì không thể làm môn đệ tôi được.”(Lc 14, 27). Việc đào luyện tu đức nào cũng phải cắm rễ sâu vào Thập giá. Chỉ có một con đường theo Đức Ki-tô là con đường Thập giá mà thôi (x. Mt 16, 24). Vì thế, mọi tránh né cũng như tìm cách che chắn cho bản thân mình khỏi việc đón nhận Thập giá đều là muốn phủ nhận Đức Kitô trong cuộc đời mình. Tất cả những gì gọi là con đường tắt, cuối cùng chỉ là ngụy biện, trống rỗng và tự lừa dối mình. Bởi vì đích điểm của cuộc đời theo Chúa là đỉnh núi Can-vê, nơi Chúa Cha đang chờ đợi ta như đã chờ đợi chính Con yêu dấu của Ngài.

Thập giá đồng nghĩa với bỏ mình và trần trụi. Bởi vậy không lạ gì, người đón nhận thập giá cảm thấy bơ vơ trơ trọi, như bị tước đoạt tất cả những gì mình từng có, từng cậy dựa vào để làm nên cuộc đời mình. Thập giá được đón nhận làm rơi xuống cái ảo tưởng và cho thấy sự thật về chính mình; cho thấy mình là ai giữa những tạm bợ của cuộc đời này và đồng thời nhận ra lẽ sống chân thật.

Thập giá gắn liền với hy sinh và giũ bỏ ý riêng để ý Chúa được hình thành và tác tạo nên cuộc sống mới cho mình, không còn quay quắt với nỗi đau thương và toan tính phàm tục của một cuộc sống dày đặc vô minh và lầm lạc.

Thập giá đòi phải sẵn sàng uống cạn chén đắng đến giọt cuối cùng, nghĩa là vâng phục đến chết, một sự vâng phục đưa đến tự do chân thật để hoàn thành cách cao đẹp nhất cuộc đời mình trong Đức Ki-tô.

2. Cám dỗ khỏi Thập giá

Văn minh hưởng thụ và chủ nghĩa thực dụng của xã hội hôm nay khiến con người đặt nặng tính chất hiệu năng. Điều này tạo mối nguy cơ cho đời sống tâm linh là ham thích “dễ dãi”, “thoải mái”, chẳng phải hy sinh gì mà kết quả thì rộng lớn trong mọi hoạt động và trong chính lối sống cá nhân mình. Đó là thứ “tinh thần hảo ngọt”, dẫn đến kết quả là con người tìm kiếm chính mình nơi Thiên Chúa, chứ không phải tìm kiếm Thiên Chúa nơi chính mình.

Đó chính là mục tiêu chủ yếu của ma quỉ trong việc cám dỗ Đức Giêsu (x. Mc 1:12-13; Lc 4:1-13). Nó không ngăn chặn công cuộc cứu độ nhân loại của Ngài, nhưng nó cho Ngài thấy không cần phải chịu đau khổ, không cần phải vác Thập giá và chết cách ô nhục nặng nề. Thế rồi, bằng một loạt những toan tính sâu độc, nó hướng Ngài đến những phương cách cứu độ “dễ dãi”, “thoải mái” bằng việc thể hiện quyền năng và sức mạnh mà Ngài sẵn có, với thái độ thỏa hiệp để đôi bên cùng có lợi.

Xem ra phương sách cứu độ kiểu này có tác dụng hữu hiệu và thực tiễn, nhưng rất tiếc đó lại là đường lối của ma quỉ, chứ không phải đường lối của Thiên Chúa (x. Mt 16, 21-23). Đừng quên rằng, việc cứu độ không nhằm vào sự toan tính cách thế hay hiệu năng nhất thời, nhưng nhắm đến việc mạc khải tình yêu sâu thẳm của Thiên Chúa, trước tình trạng vong thân cực độ của con người do tội lỗi gây ra, và nhắm đến tính cách toàn diện qua muôn thế hệ, như một chân lý sống duy nhất cho nhân loại.

Cơn cám dỗ thường xuyên của con người thời nay, là tìm kiếm một Đức Giêsu không Thập giá, là muốn một Ki-tô giáo dễ dãi và hợp thời hơn, là khát khao một Tin Mừng không nhuốm nước mắt. Cũng giống như Phêrô ngày xưa, người ta muốn kéo Chúa Giêsu ra ngoài để can ngăn Ngài đừng tuyên bố quá rõ ràng về Thập giá. Nhưng như chúng ta đã biết, Tin Mừng của Chúa Giêsu là một “Tin Mừng khổ lụy”, nghĩa là không chỉ có rao giảng, mà chủ yếu là thực thi, làm chứng (tử đạo) cho điều mình rao giảng, nghĩa là chết đi chính mình để Chân lý và Tình yêu được tỏ hiện. Nếu không sống như thế, thì Tin Mừng trở nên mơ hồ, Thập giá trở thành đồ trang sức, và đạo lý cứu độ biến thành mớ lý thuyết suông, cốt để che chắn và làm bình phong cho một số hạng người nào đó được yên thân an vị.

Nếu cố tìm một Đức Giêsu không Thập giá, ta sẽ gặp Thập giá mà không có Đức Giêsu. Sự khôn ngoan và sức mạnh của Thập giá chỉ được hiểu khi người ta đảm nhận và trực tiếp kinh nghiệm nó một cách sâu xa, để từ đó không còn nhìn Thập giá như một chướng ngại, nhưng là một cơ hội và cách thức thể hiện chính mình một cách cao độ nhất trong Đức Kitô, tạo nên sự say mê và niềm thâm tín như thánh Phaolô:

.“Tôi đã không muốn biết đến chuyện gì khác ngoài Đức Giêsu Kitô, mà là Đức Giêsu Kitô chịu đóng đinh vào thập giá.”(1Cor 2,2).

. “Tôi mang trong thân mình tôi cuộc tử nạn của Chúa Giêsu, ngõ hầu sự sống của Chúa Giêsu cũng được tỏ hiện nơi thân xác chết dở của tôi.” (2Cor 4, 10).

. “Tôi thông phần vào các sự thống khổ của Chúa Giêsu, để được đồng hình đồng dạng với sự chết của Ngài, để làm sao đạt tới ơn Phục sinh từ cõi chết.” (Pl 3, 10-11).

3. Sống Hy lễ Thập giá

Thập giá không phải là kết điểm của một con đường, mà là cổng dẫn vào sự sống siêu vượt: thất bại chuyển hóa thành chiến thắng. Chính chỗ mà sự sống bị tước đoạt lại trở thành nơi mà sự sống được phục hồi. Đời sống Kitô hữu chỉ được sắc nét khi tựa vào Thập giá. Đời sống tu sĩ, linh mục càng trổ hoa sinh trái khi càng cắm rễ sâu vào Thập giá, bởi cuộc đời họ là của lễ hy tế, phát xuất từ Đức Kitô, Đấng “đã tự thể hiện mình là tư tế, là bàn thờ, và là con chiên bị sát tế”.

Bằng cách nhận trở nên của lễ hy tế mà Đức Kitô đã chiến thắng khải hoàn. Chiến thắng này được trao ban cho tất cả những ai đồng chịu cùng một số phận như Ngài. Bởi vậy mọi ân sủng lãnh nhận trong Giáo hội đều ẩn chứa một năng lực “Kitô hóa”. Thánh Phaolô đã giải thích điểm này qua việc dùng các động từ cùng-đau-khổ, cùng-vinh-hiển (Rm 8, 17), cùng-sống, cùng-chết, cùng-chịu-đóng-đinh (Gl 2, 19), cùng-được-mai-táng (Rm 6, 4), cùng ngự trị (Ep 2, 6), cùng-hiển-trị (2Tm 2, 11-12). Công đồng Vat. II cũng đã xác định:

“Mọi chi thể phải nên giống Chúa Kitô cho đến khi Ngài hình thành trong họ (x. Gl 4, 19). Vì thế, chúng ta được kết nạp vào mầu nhiệm sự sống của Ngài, trở nên giống Ngài, cùng chết và cùng sống lại với Ngài, cho đến khi cùng cai trị với Ngài. Đang khi còn là lữ hành trên mặt đất, bước theo vết chân Ngài trong đau thương và bách hại, chúng ta cùng thông hiệp với những đau khổ của Ngài như thân thể kết hiệp với đầu, hiệp với sự thương khó của Ngài để được cùng vinh hiển với Ngài” (LG 7c).

Như thế có nghĩa là bao giờ Giáo hội cũng sẽ phải sống và hoạt động trong những điều kiện khó khăn, phải đương đầu với nhiều thử thách và đòi hỏi sự thanh luyện, bởi vì công cuộc cứu độ bao giờ cũng tiến hành dưới dấu chỉ của khó nghèo và bách hại. Đó là con đường mà Giáo hội phải dấn thân để dõi bước theo Đức Giêsu, vị Thầy chí thánh. (x. LG 8c).

Đó là giáo thuyết soi sáng và là nền tảng cho sự khổ hạnh Kitô giáo (x. Mt 16, 24). Mang trên mình cuộc khổ nạn của Đức Kitô (x. 2Cor 4, 10) không phải là chuyện đi tìm khoái lạc trong đau khổ, nhưng là kết quả của sự khôn ngoan (mà thế gian coi là điên dại) của Thiên Chúa: phải chết cho chính mình thì mới có thể sống lại với Đức Kitô: “Ai không vác thập giá mình mà theo Thầy, thì không xứng với Thầy. Ai giữ lấy mạng sống mình, thì sẽ mất; còn ai liều mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm thấy được.” (Mt 10, 38-39).

         Con đường tám mối phúc thật không gì khác hơn là con đường Thập giá. Đức Kitô không ngừng hấp hối ở trong Giáo hội, mãi cho tới ngày cánh chung. Chính vì vậy mà Giáo hội không ngừng cộng tác vào việc cứu độ thế gian bằng cách “hoàn tất những gì còn thiếu nơi các nỗi quẫn bách Đức Kitô phải chịu...” (Cl 1, 24).

Quả thật, chúng ta có một khoa học tuyệt diệu, hơn mọi thứ khoa học, đó là khoa học Thánh giá. Thánh giá là tiêu chuẩn để chọn lựa và quyết định trong mọi trường hợp. Chính sự xác tín này khiến tâm hồn ta luôn được bình an và thanh thoát, cả trong những nỗi ngặt nghèo. Nhưng trong thực tế, cuộc sống cũng lắm nhiêu khê, làm ta bị giằng co và nhức nhối không nguôi, do những nổi loạn từ chính tâm hồn mình, giữa cái muốn mà không muốn, giữa cái làm mà không làm, giữa cái cho đi và khước từ, giữa cái dấn thân và đòi hỏi, giữa cái sống và cái chết... Bởi vậy, Thomas Kempis trong sách “Gương Chúa Giêsu” có viết như sau :

-         Có rất nhiều kẻ muốn lên thiên đàng với Chúa Giêsu, nhưng rất ít kẻ muốn vác Thánh giá với Người.

-         Nhiều kẻ ước ao được ơn an ủi của Người, nhưng ít kẻ muốn chịu thử thách với Người.

-         Nhiều kẻ muốn dự tiệc với Người, nhưng ít kẻ muốn chịu thiếu thốn với Người.

-         Nhiều kẻ muốn vui hưởng với Người, nhưng ít kẻ sẵn sàng chịu sự gì khó với Người.

-         Nhiều kẻ muốn theo Chúa Giêsu đến bàn tiệc bẻ bánh, nhưng ít kẻ dám cạn chén đắng với Người.

-         Nhiều kẻ tôn sùng các phép lạ của Người, nhưng ít kẻ muốn chịu xỉ nhục với Người.

Chẳng ai vô tội trước cái chết của Con Thiên Chúa. Hãy đi với Chúa Giêsu qua từng chặng đường Thập giá của cuộc đời mình. Đừng theo Chúa với thái độ bàng quan, bởi lẽ Ngài gánh chịu mọi sự khổ đau vì ta và cho ta. Sau khi đã thấm nhuần cuộc Khổ Nạn, ta sẽ thấy mình yêu thánh giá của Chúa hơn, mến thánh giá của mình hơn, và kính trọng thánh giá của người khác hơn.

Lạy Chúa, phải được ơn sâu nhiệm biết bao để có thể hiểu thấu, cảm mến và đón nhận trọn vẹn Thập giá Chúa trong cuộc đời con, để con có thể tự hào như một ân ban mà không xót xa cắn đắng như một số phận.

            Nhìn ngắm Thập giá Chúa, con hiểu được một cách thâm thúy những nỗi khổ nhục và đau đớn trong cuộc đời con:

-         Thập giá cần thiết biết bao để thanh tẩy tâm hồn con khỏi mọi vết nhơ.

-         Thập giá cao cả biết mấy để kéo con lên khỏi những thấp hèn.

-         Thập giá yêu thương và khiêm hạ dường nào để giải thoát con khỏi những oán ghét và kiêu căng ích kỷ.

-         Thập giá tín trung và nhân hiền vô lượng để con biết  xa rời những đam mê và ảo tưởng.

-         Thập giá rạng ngời và nhân ái vô song để con vượt thoát những tối tăm cạm bẫy và gian trá chia lìa.

-         Thập giá Phục sinh và vinh hiển vô biên để con hy vọng, tin tưởng và được yêu mến Chúa đến vô cùng.

      Xin cho con và mọi người được hưởng ơn cứu độ nhờ Thập giá của Chúa, đã chuyển hóa thành Thập giá của cuộc đời mình. Amen.

 Lm. Thái Nguyên

Chặng Đàng Và Gia Đình

[caption id="attachment_3374" align="aligncenter" width="480" caption="Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con"][/caption]

Chúng con thờ lạy và ngợi khen Chúa Kitô,
vì Chúa đã dùng thánh giá mà chuộc tội thiên hạ.

Chặng thứ nhất: Quan Philatô luận giết  Đức Chúa Giêsu

Lời Chúa theo Thánh Luca: “Ông Philatô quyết định chấp thuận điều họ yêu cầu. Phóng thích người tù họ xin tha, tức là tên bị tống ngục vì tội bạo động và giết người. Còn Đức Giêsu thì ông trao nộp theo ý họ muốn” (Lc 23,24-25).

Gia đình: Đã bao lần mình đóng vai trò của Philatô, kết án lẫn nhau bằng nhiều hình thức. Từ lời nói đến hành động; cách công khai hay âm thầm. Mái ấm gia đình dần dần bị ta biến thành toà án, thành pháp trường. Ta hãy lên án chính mình thay vì kết án tội nhau, để chính mình và những thành viên khác được bình an, bề ngoài cũng như bề trong, thân xác cũng như tâm hồn.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu là vua cả trên trời dưới đất, là Đấng thiên hạ ước ao lâu đời, mà Philatô luận giết Chúa con cách xấu hổ nhuốc nhơ dường ấy. Xin ban ơn cho con ăn năn đền tội cho đáng, để được Chúa Con cứu lấy con nơi toà phán xét sau này.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ hai: Đức Chúa Giêsu vác Thánh Giá

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Bấy giờ ông Philatô trao Đức Giêsu cho họ đóng đinh vào thập giá. Vậy họ điệu Đức Giêsu đi. Chính Người vác lấy thập giá đi ra, đến nơi gọi là Cái Sọ, tiếng Hípri là Gôngôtha” (Ga 19,16-17).

Gia đình: Mỗi thành viên đều có trách nhiệm. Là cha mẹ hay con cái, là anh chị hay các em, đôi khi vô tình hoặc cố ý tạo nên những thánh giá cho nhau. Xin cho từng thành viên biết chia sẻ vui buồn, biết vác đỡ gánh nặng của nhau bằng những hành động tế nhị, bằng nụ cười cảm thông, bằng ánh mắt nhân ái dịu hiền…

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu chịu đánh nát cả và mình ra, cùng vác Thánh giá nặng vì tội chúng con. Xin ban ơn cho con chịu các sự khốn khó trong bậc con, như Thánh giá Đức Chúa Trời đã định cho con phải chịu, mà theo chân Đức Chúa Giêsu cho trọn.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ ba: Đức Chúa Giêsu ngã xuống đất lần thứ nhất

Lời Chúa theo Thánh Maccô: “Vị thượng tế liền xé áo mình ra và nói: Chúng ta cần gì nhân chứng nữa? Quý vị vừa nghe hắn nói phạm đến Thiên Chúa, quý vị nghĩ sao? Tất cả đều kết án Người đáng chết. Thế là một số bắt đầu khạc nhổ vào Người, bịt mặt Người lại, vừa đánh đấm Người vừa nói: Hãy nói tiên tri đi! Và đám thuộc hạ tát Người túi bụi” (Mc 14,63-65).

Gia đình: Con Thiên Chúa làm người, để cho loài người trở nên con Thiên Chúa. Nếu các gia đình biết theo gương gia đình Thánh gia, thì mái nhà sẽ trở thành mái ấm. Nơi đây có Chúa, có Mẹ, có mọi người thân. Và đây, cũng là nơi nương tựa, chỗ chia vui sẻ buồn. Mọi người muốn ở lại, ở lâu. Còn khi đi xa thì mong mau trở về với những người thân yêu này. Nhưng thực tế lại khác. Biết bao lần khung cảnh Chúa chịu nhục nhã, đau thương, bị khạc nhổ, bị đánh đập, bị chống đối nghi ngờ vẫn diễn lại trong các gia đình. Xin cho mọi người đừng giống người xưa là làm hại nhau, hại Chúa.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu chịu nhiều sự khốn khó, cùng chịu nhịn đói vác Thánh giá nặng yếu nhọc hết sức thì ngã xuống đất. Xin ban ơn cho con giữ mình cho đến chết, chớ để con phạm tội lỗi gì mất lòng Chúa con.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ tư: Đức Mẹ gặp Đức Chúa Giêsu vác Thánh giá

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Đứng gần thập giá Đức Giêsu, có thân mẫu Người, chị của thân mẫu, bà Maria vợ ông Cơlôpát, cùng với bà Maria Mácđala. Khi thấy thân mẫu và môn đệ mình thương mến đứng bên cạnh, Đức Giêsu nói với thân mẫu rằng: Thưa Bà, đây là con của Bà. Rồi Người nói với môn đệ: Đây là mẹ của anh. Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình” (Ga 19,24-27).

Gia đình: Thật đẹp cho tình mẹ con. Thật đẹp cho tình mẫu tử. Mẹ Maria luôn đồng hành trên đường đời con mình. Khi vui như đi hội Giêsrusalem, hạnh phúc như ở Cana, náo nhiệt như Caphacnaum, thầm lặng như Nazareth, buồn đau như ở Canvê. Có con là có mẹ, có mẹ là có con. Tạ ơn Chúa đã cho mỗi người chúng con người mẹ tuyệt vời là Maria. Xin cho mỗi gia đình trong xứ đạo chúng con, luôn sùng kính Mẹ, cùng Mẹ với Mẹ và trong Mẹ, chúng con đến với Chúa Giêsu trong tất cả tin yêu phó thác. Xin cho chúng con được nghe lại Lời Chúa Giêsu nói xưa: “Thưa Bà đây là con Bà” và “Đây là Mẹ con”.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Mẹ! Khi trước thấy con ra đời thì Thiên Thần hát mừng, mà rầy thấy con nát cả và mình ra trong tay quân dữ đem đi giết, thì lòng Đức Mẹ đau đớn như phải dao sắc thâu qua lòng vậy. Xin Đức Mẹ cầu bầu cho chúng con được lòng ăn năn đau đớn, và cầu cho kẻ có tội được trở lại cùng Đức Chúa Trời.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ năm: Ông Simon vác Thánh giá đỡ Đức Chúa Giêsu

Lời Chúa theo Thánh Marcô: “Lúc ấy, có một người từ miền quê lên, đi ngang qua đó, tên là Simôn, gốc Kyrênê. Ông là thân phụ hai ông Alêxanđê và Ruphô. Chúng bắt ông vác thập giá đỡ Đức Giêsu. Chúng đưa Người lên một nơi gọi là Gôngôtha, nghĩa là Đồi Sọ” (Mc 15,21-22).

Gia đình: Lúc khó khăn mới biết ai là bạn ta. Trong lúc Chúa Giêsu đau đớn thân xác cùng cõi lòng, mà không thấy các tông đồ đâu, trừ Simon ngoại giáo, người vác đỡ thánh giá Chúa. Có biết bao khó khăn, chao đảo trong gia đình về học vấn, nghề nghiệp, tình duyên, tình cảm, tình yêu, kinh tế… Đã có nhiều thành viên chạy trốn trách nhiệm. Không đồng lòng hợp sức để lèo lái con thuyền gia đình vượt qua sóng gió hiểm nguy. Xin Chúa cho mỗi người chúng con nhìn vào Simon mà bắt chước, để giống như ông, biết gánh đỡ gánh nặng của nhau, cho nhau, vì nhau.

Cầu nguyện: Khi quân dữ thấy Đức Chúa Giêsu yếu nhọc hầu chết thì nó bắt ông Simon vác Thánh giá đỡ Đức Chúa Giêsu. Thương ôi! Nào con chiên Chúa tôi đâu hết, mà để Thánh giá nặng cho kẻ ngoại vác làm vậy? Xin ban ơn giúp sức cho con cùng kẻ thuộc về con được chịu mọi sự khó bằng lòng, như vác đỡ Thánh giá Đức Chúa Giêsu vậy.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ sáu: Bà Veronica trao khăn cho Đức Chúa Giêsu lột mặt

Lời Chúa theo Thánh Luca: “Dân chúng đi theo Người đông lắm, trong số đó có nhiều phụ nữ vừa đấm ngực vừa than khóc Người. Đức Giêsu quay lại phía các bà mà nói: Hỡi chị em thành Giêrusalem, đừng khóc thương tôi làm gì. Có khóc thì khóc cho phận mình và cho con cháu” (Lc 23,27-28).

Gia đình: Xin cho mỗi người biết vượt qua chính mình, lột bỏ khuôn mặt lạnh nhạt, vô cảm với nhau. Biết gắng sức làm cho hình ảnh bà Veronica sống lại trong mỗi gia đình, bằng những hành động cụ thể đầy tình bác ái và yêu thương. Để gia đình luôn là trung tâm tình yêu và tình cảm, bao dung thương xót và thứ tha.

Cầu nguyện: Con khen lòng mạnh bạo bà Veronica chẳng sợ quân dữ, một mến Đức Chúa Giêsu mà thấy cả và mình máu chảy ra, thì trao khăn cho người lột mặt đi. Xin in hình tượng Đức Chúa Giêsu vào lòng con như in vào khăn bà Veronica cho con được lòng mến Đức Chúa Giêsu cho trọn.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ bảy: Đức Chúa Giêsu ngã xuống đất lần thứ hai

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Vậy, Đức Giêsu bước ra ngoài, đầu đội vương miện bằng gai, mình khoác áo choàng đỏ. Ông Philatô nói với họ: Đây là người! Khi vừa thấy Đức Giêsu, các thượng tế cùng các thuộc hạ liền kêu lên rằng: Đóng đinh, đóng đinh nó vào thập giá! Ông Philatô bảo họ: Các người cứ đem ông này đi mà đóng đinh vào thập giá, vì phần ta, ta không tìm thấy lý do để kết tội ông ấy” (Ga 19,5-6).

Gia đình: Phim ảnh, sách báo xấu, cùng mọi thứ thói đời như số đề, rượu chè, hút chích, trai gái, đánh nhau, cướp giựt, ghen tương, lừa lọc, gian dối, bất trung từ từ đi vào lòng người. Chúng như loại sâu mọt gặm nhấm hết tình người, tình nghĩa, lương tâm của đủ mọi thành phần, từng cấp bậc, mọi lứa tuổi. Nhất là tính ích kỷ, chỉ nghĩ đến bản thân, thích hưởng thụ mà không muốn trách nhiệm, đầu tư làm việc hay học hành. Nền tảng gia đình như cây cổ thụ thì giờ đã bị nghiêng dần, bị tróc gốc, gẫy cành, trụi lá. Đó nền tảng luân lý, đạo đức, thuần phong mỹ tục bị suy giảm. Xin cho các gia đình biết cậy dựa vào ơn Chúa, để hướng dẫn con thuyền gia đình tới bến bình an.

Cầu nguyện: Các sự khốn khó Đức Chúa Giêsu chịu một ngày một hơn, gượng đi chẳng được thì ngã xuống đất lần nữa, quân dữ đạp dậy dục đi cho chóng. Xin Đức Chúa Giêsu ban ơn cho con được giữ lòng vững vàng đi đàng nhân đức một ngày một hơn.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ tám: Đức Chúa Giêsu đứng lại yên ủi con thành Giêrusalem

Lời Chúa theo Thánh Luca: “Khi điệu Đức Giêsu đi, họ bắt một người từ miền quê lên, tên là Simon, gốc Kyrênê, đặt thập giá lên vai cho ông vác theo sau Đức Giêsu. Dân chúng đi theo Người đông lắm, trong số đó có nhiều phụ nữ vừa đấm ngực vừa than khóc Người. Đức Giêsu quay lại phía các bà mà nói: Hỡi chị em thành Giêrusalem, đừng khóc thương tôi làm gì. Có khóc thì khóc cho phận mình và cho con cháu. Vì này đây sẽ tới những ngày người ta phải nói: Phúc thay đàn bà hiếm hoi, người không sinh không đẻ, kẻ không cho bú mớm!” (Lc 23,26-29).

Gia đình: Các Tông đồ bỏ chốn, dân chúng kết án, chính quyền và giáo quyền cấu kết để tạo thương đau cho Chúa Giêsu, dù Người luôn yêu quý và cứu giúp họ. Đáng lẽ những cột trụ này phải luôn cộng tác và ủng hộ Chúa hết mình, thì lại trở nên mũi nhọn đạp bước chân Người.

Trái lại, một số phụ nữ chân yếu tay mềm, đối tượng không mấy quan trọng trong xã hội, lại thể hiện tình yêu thật lớn lao và mãnh liệt, họ can đảm đứng ra an ủi Đức Giêsu, khi Ngài lâm cảnh cô đơn và đau đớn. Xin cho mỗi người nhìn đến thân phận đáng thương của mình, biết nhìn vào Chúa đã vì ta thế nào, để biết luôn bày tỏ tình cảm đơn sơ chân thành với tất cả lòng đạo đức thánh thiện. Xin cho Giáo Hội và mỗi gia đình thoát được cảnh hoang tàn, đổ náy, xuống cấp về mọi mặt xác hồn.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu chẳng nề chịu trăm nghìn sự thương khó cho được đứng lại yên ủi con thành Giêrusalem, như cha yên ủi con trong cơn khóc lóc. Xin Đức Chúa Giêsu yên ủi linh hồn con cùng các con chiên nước này, như yên ủi con thành Giêrusalem vậy/ chớ bỏ chúng con mồ côi làm chi.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ chín: Đức Chúa Giêsu ngã xuống đất lần thứ ba

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Khi vừa thấy Đức Giêsu, các thượng tế cùng các thuộc hạ liền kêu lên rằng: Đóng đinh, đóng đinh nó vào thập giá! Ông Philatô bảo họ: Các người cứ đem ông này đi mà đóng đinh vào thập giá, vì phần ta, ta không tìm thấy lý do để kết tội ông ấy. Người Dothái đáp lại: Chúng tôi có Lề Luật; và chiếu theo Lề Luật, thì nó phải chết, vì nó đã xưng mình là Con Thiên Chúa” (Ga 19,6-7).

Gia đình: Có nhiều lần các thành viên trong gia đình chủ tâm cắt nghĩa sai luật Chúa, luật Giáo Hội, luật lương tâm, để chạy theo tiếng gọi của thế gian, của xác thịt, của ma quỷ. Đời sống họ xa dần Thiên Chúa, xa dần công bằng và sự thật, họ trở nên khô khan. Thiên Chúa đang xa rời cuộc sống con người, đang chết dần khỏi cuộc sống của ta. Ngài như đang bị ta hô to rằng: “Đóng đinh! Đóng đinh nó vào thập giá”. Lạy Chúa Giêsu, xin cho con luôn tự nhủ với lòng là: hãy trỗi dậy sau mỗi lần vấp ngã.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu đã gần đến núi Calvariô, chẳng còn ai nhìn, máu đã chảy ra hết, thì ngã xuống đất một lần nữa. Ớ con cháu Adong, hãy xem Chúa mình ngã xuống đất nhiều lần làm vậy vì ai? Xin Đức Chúa Giêsu thương chúng con cho đến sau hết, chớ bỏ con mọn yếu đuối dại dột làm chi.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ mười: Quân dữ lột áo Đức Chúa Giêsu

Lời Chúa theo Thánh Matthêu: “Bấy giờ lính của tổng trấn đem Đức Giêsu vào trong dinh, và tập trung cả cơ đội quanh Người. Chúng lột áo Người ra, khoác cho Người một tấm áo choàng đỏ” (Mt 27,27-28).

Gia đình: Trước khi đến trường, đến nhà thờ, đến tu viện, thì gia đình đã là trung tâm giáo dục về đạo đức, luân lý và nhân cách. Nhưng thực tế, mỗi thành viên đã nên dịp tội, làm cớ vấp phạm cho nhau về lời ăn tiếng nói, về cách ăn nết ở, thiếu tôn trọng và tự trọng. Xin cho mỗi gia đình trong xứ đạo, biết quyết tâm sửa chữa lại nếp sống cũ đã không hợp nghĩa vẹn tình, để những đau khổ giảm dần mà chúng con vẫn làm cho nhau, cho Chúa.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu, khi quân dữ toan đóng đinh Đức Chúa Giêsu, thì nó lột áo ra hết để cho xấu hổ cùng đau đớn. Xin ban ơn cho con giữ mình cho khỏi trước ma quỷ cám dỗ.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ mười một: Quân dữ đóng đinh Đức Chúa Giêsu

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Khi đến nơi gọi là Đồi Sọ, họ đóng đinh Người vào thập giá, cùng lúc với hai tên gian phi, một tên bên phải, một tên bên trái. Bấy giờ Đức Giêsu Cầu nguyện rằng: Lạy Cha, xin tha cho họ, vì họ không biết việc họ làm. Rồi họ lấy áo của Người chia ra mà bắt thăm” (Ga 23,33-34).

Gia đình: Thế giới hôm nay có bao nhiêu gia đình, thì hầu như cũng có bấy nhiêu đỉnh đồi Canvê. Xưa họ đóng đinh Con Thiên Chúa, thì nay họ vẫn tiếp tục đóng đinh nhau. Những nhát búa của thượng cẳng chân hạ cẳng tay. Những mũi đinh của lời đay nghiến, nguyền rủa cay độc. Những cái tát và phỉ nhổ của nghi ngờ lẩn tránh, của chối bỏ trách nhiệm. Những mũi đòng của vũ phu cục cằn, của nóng giận thô tục đang làm cho nhau tím mặt, xưng đầu… Thân xác bầm dập, cõi lòng tan nát, tinh thần hoảng loạn, niềm tin sa sút, hy vọng biến mất, nghị lực giảm dần.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu, chịu đóng đinh vào thánh giá vì tội con, xin ban ơn cho con đóng đinh xác thịt con vào Thánh giá Chúa con kẻo còn phạm tội nữa.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ mười hai: Đức Chúa Giêsu sinh thì trên Thánh giá

Lời Chúa theo Thánh Matthêu: “Từ giờ thứ sáu, bóng tối bao phủ cả mặt đất, mãi đến giờ thứ chín. Vào giờ thứ chín, Đức Giêsu kêu lớn tiếng: ‘Êli, Êli, lêma xabácthani’, nghĩa là ‘Lạy Thiên Chúa, lạy Thiên Chúa của con, sao Ngài bỏ rơi con?’ Nghe vậy, một vài người đứng đó liền nói: Hắn ta gọi ông Êlia! Lập tức, một người trong bọn chạy đi lấy miếng bọt biển, thấm đầy giấm, buộc vào đầu cây sậy và đưa lên cho Người uống. Còn những người khác lại bảo: Khoan đã, để xem ông Êlia có đến cứu hắn không! Đức Giêsu lại kêu một tiếng lớn, rồi trút linh hồn” (Mt 27,45-50).

Gia đình: Sống bên nhau nhưng xa lòng, chung giường mà khác mộng. Mỗi người là một thế giới, là một nước riêng. Nhiều nước trong một nước là gia đình. Mặc dù họ vẫn còn sinh hoạt ăn uống, làm việc, ngủ nghỉ như thường. Họ giống như trái dưa hấu, bề ngoài thật đẹp, nhưng bên trong ruột không còn mầu đỏ đẹp nữa, đã gần thối. Dường như mỗi người lo phấn đấu làm việc, vượt khó, nhưng không phải vì xây dựng hạnh phúc gia đình, nhưng là cho bản thân. Tôi làm, tôi học, tôi sống.

Cầu nguyện: Lạy ơn Đức Chúa Giêsu, chịu mọi sự khốn khó cho đến gần hết hơi, thì gục đầu xuống giã Đức Mẹ mà sinh thì. Xin ban ơn cho con giữ đạo cho đến giờ sau hết, được phó linh hồn trong tay Chúa Con.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ mười ba: Tháo đanh Đức Chúa Giêsu xuống mà phó ở tay Đức Mẹ

Lời Chúa theo Thánh Gioan: “Sau đó, ông Giuse, người Arimathê, xin ông Philatô cho phép hạ thi hài Đức Giêsu xuống. Ông Giuse này là một môn đệ theo Đức Giêsu, nhưng cách kín đáo, vì sợ người Dothái. Ông Philatô chấp thuận. Vậy, ông Giuse đến hạ thi hài Người xuống” (Ga 19,38).

Gia đình: Một Thiên Chúa toàn năng ma quỷ phải khuất phục, sóng gió phải lặng yên, người chết thì sống lại, người què đi được, kẻ câm nói được, người mù được thấy, người bệnh được khỏi, giờ đây, Ngài như bất lực trước sự tàn bạo của con người. Xin cho bậc Cha mẹ và phận làm con cái, biết chuyên tâm làm sống lại lòng đạo đức tôn ti trật tự, trung thành với niềm tin cậy mến. Xin cho chúng con cộng tác với người của Chúa tháo đinh Con ngài khỏi cây Thập giá.

Cầu nguyện: Ai xem thấy hai ông thánh tháo đinh Đức Chúa Giêsu mà đem xác xuống cách thảm thiết làm vậy mà cầm nước mắt được ru? Xin ban ơn cho con gỡ mình cho khỏi các tội như tháo đanh Đức Chúa Giêsu vậy.

Lạy Chúa, xin Chúa thương xót chúng con.

Chặng thứ mười bốn: Táng xác Đức Chúa Giêsu trong hang đá

Lời Chúa theo Thánh Luca: “Khi ấy có một người tên là Giuse, thành viên của Thượng Hội Đồng, một người lương thiện, công chính. Ông đã không tán thành quyết định và hành động của Thượng Hội Đồng. Ông là người thành Arimathê, một thành của người Dothái, và cũng là người vẫn mong chờ Nước Thiên Chúa. Ông đến gặp tổng trấn Philatô để xin thi hài Đức Giêsu. Ông hạ xác Người xuống, lấy tấm vải gai mà liệm, rồi đặt Người vào ngôi mộ đục sẵn trong núi đá, nơi chưa chôn cất ai bao giờ. Hôm ấy là áp lễ, và ngày sabát bắt đầu ló rạng” (Lc 23,50-54).

Gia đình: Con Thiên Chúa nhập thể và nhập thế vì con người. Ngài chấp nhận mọi thương tích và hiến dâng mạng sống để trả lại sự sống cho nhân loại. Khi bước vào cuộc sống hôn nhân gia đình, cha mẹ cũng đương nhiên gánh lấy trách nhiệm xây dựng hạnh phúc gia đình và giáo dục con cái. Xin cho mỗi cha mẹ luôn hy sinh, dám chết đi bản thân để mưu cầu lợi ích mọi mặt cho người thân yêu của mình là vợ chồng, con cái, đời này cũng như đời sau.

Cầu nguyện: Ông thánh Giuse, ông thánh Nicôđêmô, ông thánh Gioan tắm xác Đức Chúa Giêsu cho sạch các dấu, lấy thuốc thơm mà xức, lấy khăn sạch mà bọc cùng táng trong hang đá. Mọi sự khốn khó Đức Chúa Giêsu chịu nào có khi nào khó khăn thiếu thốn cho bằng khi táng xác? Xin ban lòng mến cho con như thuốc thơm và lòng sạch sẽ như khăn sạch cùng lòng vững vàng như hang đá, và các ơn bởi sự thương khó Đức Chúa Giêsu cho con dọn mình chịu Mình Thánh, Máu Thánh Đức Chúa Giêsu vào lòng như táng niệm ở đời này cho ngày sau được xem thấy tỏ tường Đức Chúa Giêsu hằng sống hằng trị cùng Đức Chúa Cha và Đức Chúa Thánh Thần đời đời chẳng cùng. Amen.

Thanh Thanh

Sự Chết - Một cuộc phán xét

[caption id="attachment_3248" align="aligncenter" width="531" caption="“Bao lâu còn sống trong thân xác này là bấy lâu chúng ta lưu lạc xa Chúa”"][/caption]

 

Ý tưởng này mới làm người ta ghê sợ và lo âu nhiều.

Chúng ta đã từng biết về những phiên toà xét xử tội nhân ở đời này như thế nào. Và luật pháp của mỗi quốc gia sẽ xử tội nhân ấy một cách khác nhau. Nhưmg nhìn chung luôn là sự xét xử công minh khách quan. Tội càng lớn thì xử càng nặng. Ai nặng nhất là tử hình. Tử hình dươí nhiều hình thức.

Không biết sự chết nơi thân xác con người có luôn luôn gây ra đau đớn lắm không thì không ai biết rõ vì chưa một lần trải qua nhưng chắc chắn có một sự dằn vặt nào đó. Đôi khi có cả giãy giụa, như người ta nói là: giãy chết!

Sự ra khỏi thân xác của linh hồn người ta là điều khó khăn vô cùng. Vì một đàng thân xác  thì cứ muốn giữ linh hồn lại nơi trần gian. Nhưng “Bao lâu còn sống trong thân xác này là bấy lâu chúng ta lưu lạc xa Chúa”. Đàng khác, bấy lâu nay, linh hồn đã quá “quen” sống trong thân xác người ta và gắn bó với nhau quá tha thiết trong việc tốt cũng như việc xấu nên có thể sẽ rất “ngại”  bỏ nơi ấy mà ra đi, nếu chưa muốn nói là ra đi để chịu phán xét! Cũng như ai đó, khi phải điệu ra toà án đều ngập ngừng, trốn tránh, hồi hộp không muốn bước đi nữa.

Không một ai tránh được phiên toà xét xử của Thiên Chúa. Không một ai lẩn trốn trước thánh nhan Ngài. Chính sự chết của con người làm cho linh hồn bị “cô lập” trước mặt Chúa. Chính Thiên Chúa quyết định “trạm dừng chân” đầu tiên cho linh hồn người ta. Nơi ấy, lúc ấy diện đối diện. Hoàn toàn trần trụi. Thanh thiên bạch nhật. Thẩm phán và tôi phạm. Vị tuyên án và kẻ lãnh án.

Sự đột nhập của cái chết dẫn người ta đến cuộc phán xét đầy bất ngờ như chính cái chết vậy. Làm sao có thể nói rõ hơn như Thánh Phaolô đã diễn tả: mọi người đều phải ra trước toà án Đức Kitô để phơi bày sự thật công trạng, tội phúc của mình. Tính chất xác thực của cuộc phán xét này nói lên sự công minh chí thành của Thiên Chúa muốn gây nên một ấn tượng trong đời sống tại thế của con người khi họ phải thi hành việc lành hay việc dữ. Tính chất xác thực của cuộc.  Phán xét này cũng mở đường cho nỗi chờ mong của những kẻ lành, người công chính đang chờ ngày được “giải án tuyên công”.

Thế đã rõ là cần phải có cuộc phán xét như vậy lắm. Và ai cũng mong được Thiên Chúa phán xét một lần cho xong để rõ sự việc. Cái chết là một phương án giải quyết công việc này!

Trong cái nhìn của những kẻ thiếu niềm tin thì họ chỉ nghĩ rằng cuộc phán xét mang nặng tính kết án, luận phạt vì đã bị những tư tưởng toà án đời chi phối nhiều mà không hiểu được cái nghĩa cuộc phán xét còn là giờ trao phần thưởng, trao triều thiên. Cho nên Thánh Phaolô khi biết mình sắp chết đã nói: Giờ đây triều thiên của sự công chính sắp trao lại cho cha. Vì thế, chúng ta cần phải tập loại bớt đi tính tiêu cực của một toà án để hiểu về tình thương yêu nhân từ của Thiên Chúa thì hơn. Một mặt chúng ta không được coi thường tội lỗi, mặt khác phải phấn đấu trong việc thiện để chờ ngày lãnh triều thiên.

Tâm thức con người dễ bị ám ảnh bởi sự tội sự ác mình gây ra. “Cọp ăn thịt người cọp ngủ, người ăn thịt người thức đủ năm canh”. Nên người ta dễ dàng nghĩ đến phán xét luôn kèm theo trừng phạt. Nhưng có thể xảy ra phán xét hoàn toàn không có trừng phạt như nói trên. Điều này tuỳ thuộc vào hiện trạng mổi cá nhân (phán xét riêng) và quan trọng hơn là tuỳ thuộc vào lòng nhân từ bao dung của Thiên Chúa. Đỉnh cao của cuộc phán xét này là phần thưởng chứ không phải là án tử hình hoặc chung thân như chúng ta thuờng nghĩ. Đấy là đặc tính khác thường nơi cuộc phán xét của Thiên Chúa nhằm tới. Ngài tìm cái để mà thưởng cho con người chứ không nhằm nhè tìm những sơ hở hay cụ thể hơn là ngồi đó mà chờ kẻ phạm tội để phạt xuống hoả ngục như mấy ông cảnh sát đứng ngoài đường giao thông!

Chúng ta rất mong chờ một cuộc phán xét như vậy. Chúng ta rất muốn mình được xếp vào diện người chờ lãnh phần thưởng. Đó là tâm tình tự nhiên. Tâm tình của kẻ đã chạy hết chặng đường đời về tới đích bằng tất cả nỗ lực cố gắng của mình.

Chúng ta chờ đợi một cuộc phán xét không có vành móng ngựa, không có luật sư, không có vẻ mặt lạnh lùng nghiêm khắc của vị quan toà, nhưng nơi ấy diễn ra như trong khung cảnh một gia đình có tương quan cha - con. Đấy là điều làm cho người Kitô hữu luôn phấn khởi và tự tin trong giờ phút phán xét của Chúa. Đấy cũng là lúc chúng ta được giãi bày tâm tư, nguyện vọng được sống mãi trước mặt vị thẩm phán. Đấy cũng là lúc bắt đầu cho một hành trình mới của sự sống mới ở thế giới bên kia.

Những lập luận có vẻ mang tính bảo vệ và bào chữa cho mình được lợi ở trên không phải là bảo đảm cho niềm tin hay kết quả chúng ta được hưởng mai sau  nhưng là sự suy nghĩ theo mạc khải và ý định đời đời của Thiên Chúa về thân phận con người chúng ta. Hãy vững tâm và chờ đợi.

Lm. Pet. Bùi Trọng Khẩn

Ăn Chay Và Ăn Mặn

[caption id="attachment_3140" align="aligncenter" width="200" caption="“Hỡi người, hãy nhớ mình là bụi tro, một mai người sẽ trở về bụi tro…”."][/caption]

Đời đáng sống, hay không đáng sống… 

Trong những ngày này, người Công giáo đang sống trong những ngày gọi là “Mùa Chay”. Mùa Chay kéo dài 40 ngày, bắt đầu từ Thứ Tư Lễ Tro. Mùa Chay là mùa hy sinh hãm mình, thanh tẩy tâm hồn, canh tân đời sống để chuẩn bị tâm hồn kỷ niệm cuộc Thương Khó của Chúa Giêsu Kitô và mừng Đại Lễ Phục Sinh.

Chữ “CHAY” nơi đây hiểu theo một nghĩa hơi khác với ý niệm “CHAY” của một số tôn giáo khác. Như bên Phật giáo, chữ “CHAY” có nghĩa là “không ăn thịt”, chỉ ăn rau, hoa trái. “Chay trường” là kiêng ăn thịt suốt đời, hoặc trong một thời gian lâu dài; hoặc ăn chay theo ngày như “mồng một và ngày rằm”. Vì thế có danh từ “ĂN CHAY” và “ĂN MẶN”. Có những trường phái hoặc những người chủ trương “ăn chay” (vegetarian) để chữa bịnh, hoặc để tu luyện, như những tu sĩ nam nữ trong các dòng khổ tu Công giáo, như “Châu Sơn”, “Phước Sơn”, dòng tu Camêlô…

Chữ “chay” bên Công giáo hiểu là “ăn ít đi”, ngày ăn chay là ngày chỉ ăn một bữa chính và một bữa ăn nhẹ, và không ăn “vặt” giữa các bữa ăn, trừ những vị đã già nua, hoặc những người bệnh tật. Còn “kiêng thịt” mới là ngày không ăn thịt. Ngày xưa, người Công giáo không ăn thịt ngày thứ Sáu suốt năm để kỷ niệm ngày Chúa Giêsu chịu chết trên Thập tự giá để chuộc tội nhân loại. Bây giờ chỉ còn “kiêng thịt ngày thứ Sáu trong Mùa Chay”. Tuy nhiên, nhiều người vẫn kiêng thịt ngày thứ Sáu quanh năm, có người kiêng thịt ngày thứ Sáu và ngày thứ Tư trong tuần.

Trong Mùa Chay, người Công giáo chỉ buộc vừa ăn chay (chỉ buộc những người từ 18 tuổi đến 59 tuổi), vừa kiêng thịt (chỉ buộc những người từ 14 tuổi trở lên), trong hai ngày là ngày “Thứ Tư Lễ Tro” (ngày mở đầu Mùa Chay Thánh) và ngày “Thứ Sáu Tuần Thánh” (ngày đặc biệt kỷ niệm của Cuộc Khổ Nạn của Chúa Giêsu). Những người đau ốm hoặc quá già nua tuổi tác thì không phải giữ những luật trên đây.

Như vậy, so với các tôn giáo bạn, thì lề luật “ăn chay”, “kiêng thịt” của Giáo hội Công giáo rất là nhẹ nhàng. Lý do, vì Giáo Hội coi các lề luật, kể cả đi dâng lễ ngày Chúa Nhật, chỉ là nhưng “hướng dẫn cụ thể” để mọi người tuỳ theo hoàn cảnh, tuổi tác tự làm lấy những công việc đó một cách tự nguyện do đức tin chân thành và lòng yêu mến Chúa, chứ không chỉ làm vì sợ tội, sợ hình phạt. Giống như những người con hy sinh thời giờ đến thăm cha mẹ, hoặc giữ những lời chỉ bảo của cha mẹ, vì lòng hiếu thảo, yêu mến cha mẹ, chứ không chỉ vì sợ cha mẹ la mắng, hoặc cha mẹ ghét bỏ. Đó là thái độ “sống đạo trưởng thành”, với tấm lòng, với tình yêu thương, chứ không phải chỉ vì sợ tội. Thiên Chúa luôn luôn tôn trọng tự do của con người. Hơn nữa, Mùa Chay không phải chỉ gồm có ăn chay, kiêng thịt, mà quan trọng ở chỗ “hy sinh hãm mình”, tập luyện ý chí để tự kiểm soát con người của mình (self-control) không bị “danh, lợi, thú” điều khiển cuộc đời của mình.

Như vậy, Mùa Chay là thời gian đặc biệt để mọi người tự thanh luyện con người của mình, làm mới lại con người của mình; nhờ ơn Chúa Thánh Thần giúp đỡ để canh tân đời sống. Thực ra đó là những điều mà mỗi người chúng ta đều phải làm hằng ngày để cải thiện con người của mình, để mỗi ngày trở nên tốt hơn, mới hơn (tân nhật tân); hôm nay phải cố gắng để “mới hơn hôm qua”. Đó là một cuộc hành trình đức tin để tiến lên gần Thiên Chúa là Đấng Chân Thiện Mỹ… Mỗi ngày chúng ta tiến gần cái chết hơn, đến gần nấm mồ của chúng ta hơn và cũng là tiến gần đến với Chúa hơn. Con đường sống đạo là con đường đi lên, vươn lên mãi mãi.

Một cách cụ thể, trong Mùa Chay, mỗi người thường được nhắc nhở phải cầu nguyện nhiều hơn, ăn chay hãm mình nhiều hơn; nhưng phải đưa đến hiệu quả là “sống bác ái, vị tha” hơn, qua các công việc từ thiện, giúp đỡ những người nghèo khó trên thế giới, thường được gọi là “làm phúc, bố thí”. Danh từ “bố thí” bây giờ không còn được dùng; vì làm việc từ thiện là một “chia sẻ” trong tình nhân loại, chứ không phải là việc “bố thí” ban phát của người giàu cho người nghèo.

Trong Mùa Chay, mọi người đều được nhắc nhở đọc, suy ngẫm và đưa vào thực hành hằng ngày, những đoạn Kinh Thánh trong sách Cựu Ước cũng như Tân Ước nói đến tinh thần công bằng, bác ái.

Trong Cựu Ước, Tiên tri Isaia nhắc nhở: “Việc ăn chay mà Thiên Chúa muốn, đó là: mở xiềng xích trói buộc cho người bị áp bức, đem tự do cho người bị đàn áp, phá tan gông cùm xiềng xích bất công. Cho người đói ăn; tìm nơi trú trọ cho người không nhà cửa; đem áo mặc cho người trần trụi…” (Isaia 58,6…). Tiên tri Ezechiel kêu gọi: “Không áp bức người ta, trả lại của cải cho người cầm cố; không gian lận của người khác; cho người đói ăn; cho người trần trụi áo mặc. Không cho vay để lấy lời nặng, không gây oan khiên…” (Ezekiel 18,7…). Trong sách Thứ Luật, có đoạn viết: “Anh em đừng cứng lòng, đừng khép lòng với người thiếu thốn; nhưng hãy rộng tay giúp đỡ họ trong cơn túng cực…” (Thứ luật 15,7…); hoặc: “Hãy lắng nghe những lời than van của đồng loại; hãy công bằng trong việc xét xử cho cả hai bên, dù một bên là ngoại kiều. Khi xét xử, đừng nể vị, hãy lắng nghe người bình dân cũng như người quyền thế” (Thứ Luật 1,16…). Sách Cách ngôn viết: “Đừng bóc lột người nghèo khổ vì họ nghèo khổ; đừng áp bức những người yếu thế nơi xử án…” (Cách ngôn 22,22…). Đặc biệt, Tiên tri Giêrêmia viết: “Hãy thi hành sự công minh, chính trực; hãy giải thoát người bị áp bức; đừng ngược đãi, hành hung những người ngoại kiều, kẻ mồ côi, người góa bụa. Không được đổ máu những người vô tội…” (Giêrêmia 22,3…).

Kinh Thánh Tân Ước càng nhấn mạnh rõ ràng hơn về việc thực hành đức tin qua việc tôn trọng phép công bằng và lòng thương, giúp đỡ mọi người, nhất là những người gặp cảnh khó khăn thiếu thốn. Thánh Gioan viết: “Thiên Chúa thì chưa có ai nhìn thấy bao giờ; nhưng nếu chúng ta thương yêu nhau thì Thiên Chúa ở trong chúng ta, và tình yêu của Người nơi chúng ta mới được hoàn hảo…” (1 Gioan 4,12…). “Nếu ai có của cải thế gian và thấy anh em mình túng thiếu, mà chẳng động lòng thương, thì làm sao tình yêu Thiên Chúa ở trong người đó được? Anh em thân mến, anh em đừng yêu thương nhau trên đầu môi, chót lưỡi, nhưng phải yêu thương cách chân thật và bằng việc làm!” (1 Gioan3,17…). Thánh Giacôbê viết: “Thưa anh em, anh em nói mình có đức tin mà không hành động theo đức tin, thì nào có ích gì? Đức tin có thể cứu rỗi người đó được chăng? Giá như có người anh em nào không có áo che thân, không đủ ăn hằng ngày, mà anh em nói: Hãy đi bình an, mặc cho ấm, và ăn cho no, nhưng lại không cho họ những thứ họ đang cần, thì nào có ích gì? Đức tin không hành động là đức tin chết!” (Thư Giacôbê 2,14…). Chỗ khác Thánh Giacôbê viết: “Anh em đã tin vào Chúa Kitô thì đừng đối xử thiên tư. Giả như có một người bước vào dự cuộc hội họp, tay đeo nhẫn vàng, áo quần lộng lẫy, đồng thời một người nghèo khó cũng vào, ăn mặc tồi tàn, mà anh em kính cẩn nhìn ngừơi ăn mặc lộng lẫy và nói: xin mời ông vào ngồi chỗ danh dự này; còn với ngừơi nghèo anh em lại nói: Đứng đó! Hoặc: Ngồi dưới chân tôi đây này! Như vậy là anh em đã chẳng tỏ ra kỳ thị và là những kẻ đối xử bất công đầy tà tâm đó sao!” (Thư Giacôbê 2,1…).

Chúa Giêsu khi xuống thế làm người, Ngài đã sinh ra trong gia đình nghèo khó, sống cuộc đời nghèo khó (Con cáo có hang, con chim có tổ, con người không có chỗ dựa đầu!), và khi đi rao giảng Tin Mừng tình thương, Ngài đã luôn đến với người nghèo khó, bệnh hoạn, phong cùi để an ủi và chữa lành cho họ. Ngài đã nói nhiều dụ ngôn để kêu gọi mỗi tín hữu hãy biết thương yêu giúp đỡ người nghèo; như trong dụ ngôn “Người nhà giàu và ông Lazarô nghèo khó”: Người giàu có ăn mặc lụa là, ngày ngày yến tiệc linh đình. Trong khi ông Lazarô thì nghèo khó, mụn nhọt đầy mình, nằm ở cổng người nhà giàu, thèm được ăn những mảnh vụn từ bàn ăn của người nhà giàu rớt xuống mà ăn cho đỡ đói; nhưng chẳng ai cho. Cuối cùng thì ông Lazarô chết và người nhà giàu cũng chết. Nhưng số phận hai người sau cái chết khác hẳn nhau. Ông Lazarô được hưởng cuộc sống hạnh phúc nước trời; còn người nhà giàu phải chịu cảnh khốn khổ! (Luca 16,19…).

Mỗi người chúng ta đều phải chết, dù giàu, dù nghèo, và khi chết chúng ta đều trở về cát bụi, không mang theo chút của cải gì. Những gì chúng ta có thể mang theo để dâng lên Chúa đó là những gì chúng ta làm cho người lâm cảnh cùng khốn. Trong ngày Thứ Tư Lễ Tro, chúng ta đi dâng lễ rất đông, và chúng ta đều lên chịu xức tro trên trán và nghe ca đoàn hát rất cảm động: “Hỡi người, hãy nhớ mình là bụi tro, một mai người sẽ trở về bụi tro…”.

Ngày phán xét cuối cùng Thiên Chúa sẽ xét xử chúng ta theo những việc chúng ta đã làm cho Chúa qua việc giúp đỡ những người nghèo khó, bệnh hoạn… Trong câu chuyện “Ngày phán xét chung”, Thiên Chúa nói với những người tốt lành, từ tâm: “Các con hãy vào hưởng hạnh phúc Nước Trời, vì xưa Cha đói các con đã cho Cha ăn, Cha khát đã cho Cha uống, Cha bệnh hoạn các con đã viếng thăm… Khi chúng con làm những điều đó cho anh em là chúng con đã làm cho chính Cha!...” (Mathêu 25,31…).

Chính những đoạn Kinh Thánh trên đã thúc đẩy nhiều linh mục, tu sĩ, cũng như các tín hữu đã hy sinh thời giờ, tiền của cũng như cả cuộc đời để lo giúp đỡ người nghèo khó trên thế giới, phục vụ người đau ốm, săn sóc những bệnh nhân trong các trại phong cùi như ở Việt Nam trước đây và cả hiện nay.

Công việc bác ái, từ thiện là việc chúng ta phải làm suốt năm, suốt đời. Nhưng đặc biệt trong Mùa Chay, chúng ta càng cần đọc và suy ngẫm Lời Chúa để đem vào thực hành trong đời sống, để âm thầm phục vụ tha nhân trong khiêm tốn với cả lòng thương người phát từ lòng chân thành của chúng ta qua tác động của Chúa Thánh Thần. Chúng ta cần tự hỏi: Tôi đã làm gì để giúp đỡ Chúa qua những người cần được giúp đỡ? 

Một cách thực tế chúng ta thử đặt vấn đề: Trong tủ áo của tôi có biết bao quần áo đắt tiền quý giá, nhiều khi mặc một lần rồi bỏ đó; trong khi trên thế giới có bao người không đủ quần áo để mặc cho ấm vào những ngày thời tiết lạnh giá!

Chúng ta có bao đôi giày mắc tiền, chỉ đi một lần rồi bỏ; trong khi trên thế giới có nhiều người nghèo, không có giày dép để đi.

Chúng ta ăn uống quá đầy đủ và bỏ đi bao đồ ăn dư thừa; trong khi nhiều người không có một bữa ăn no cho mình và cho con cái.

Lương tâm một con người lương thiện, một Kitô hữu không thể không đặt những vấn đề như vậy! Thực tế, đã có nhiều người đã đặt vấn đề, và đã rộng tay giúp đỡ các công cuộc từ thiện của Giáo Hội, nhờ thế hội từ thiện của Giáo Hội, thường được gọi là “Caritas" (Bác Ái) quốc tế, cũng như ở Hoa Kỳ hằng năm, nhất là vào Mùa Chay, đã nhận được nhiều tiền của để giúp các công cuộc từ thiện, các chương trình xã hội trên toàn thế giới.

Xin Chúa Thánh Thần canh tân đời sống chúng ta trong Mùa Chay Thánh này, để chúng ta cũng được “sống lại” với Chúa trong cuộc sống mới, rộng mở tâm hồn để cùng chung tay xây dựng hoà bình, thịnh vượng và phát triển trên toàn thế giới, và chúng ta được thấy cuộc đời chúng ta thật tốt đẹp, thật hạnh phúc và giàu ý nghĩa.

“Ăn Chay” hay “Ăn Mặn” là tuỳ sự lựa chọn và hoàn cảnh sống của mỗi người; tuy nhiên, “đời đáng sống hay không đáng sống?”, “đời chúng ta có hạnh phúc hay không?” là tuỳ thái độ sống của chúng ta và lòng từ tâm quảng đại của chúng ta!

Lm. Anphong Trần Đức Phương